शिवाजी पार्क आंदोलनप्रकरणी अभिजीत दिपकेंसह ५०० CJP कार्यकर्त्यांवर गुन्हा; विनापरवानगी आंदोलनामुळे पोलिसांची कारवाई

शिवाजी पार्क आंदोलनप्रकरणी अभिजीत दिपकेंसह ५०० CJP कार्यकर्त्यांवर गुन्हा; विनापरवानगी आंदोलनामुळे पोलिसांची कारवाई

मुंबई : मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांच्या राजीनाम्याच्या मागणीसाठी मुंबईतील शिवाजी पार्क येथे करण्यात आलेल्या आंदोलनाप्रकरणी कॉकरोच जनता पार्टी अर्थात CJPचे संस्थापक अभिजीत दिपके यांच्यासह सुमारे ५०० कार्यकर्त्यांवर गुन्हा दाखल करण्यात आल्याची माहिती समोर आली आहे. मुंबई पोलिसांनी या आंदोलनाला परवानगी नाकारली होती. त्यानंतरही शुक्रवार, २ ऑक्टोबर २०२६ रोजी शिवाजी पार्क परिसरात CJPकडून आंदोलन करण्यात आले. या पार्श्वभूमीवर पोलिसांकडून कारवाई करण्यात आली आहे. 

शिवाजी पार्क येथे झालेल्या या आंदोलनात मोठ्या संख्येने कार्यकर्ते सहभागी झाले होते. मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांच्या राजीनाम्याची मागणी करत आंदोलकांनी घोषणाबाजी केली. CJPने या आंदोलनाला ‘जेल भरो आंदोलन’ असे संबोधले होते. पोलिसांनी परवानगी नाकारल्यानंतरही आंदोलन करण्याची भूमिका संघटनेचे संस्थापक अभिजीत दिपके यांनी घेतली होती. त्यामुळे आंदोलनाच्या ठिकाणी मोठा पोलीस बंदोबस्त तैनात करण्यात आला होता. 

आंदोलनाला पोलिसांची परवानगी नव्हती

शिवाजी पार्क येथे आंदोलन करण्यासाठी CJPने पोलिसांकडे परवानगी मागितली होती. मात्र मुंबई पोलिसांनी ही परवानगी नाकारली होती. शिवाजी पार्क परिसरातील नियम, वाहतूक, आपत्कालीन मार्ग आणि ध्वनीप्रदूषणासह विविध कारणांचा विचार करून परवानगी नाकारण्यात आल्याचे वृत्त आहे. त्यानंतरही CJPकडून आंदोलनाची घोषणा कायम ठेवण्यात आली. 

अभिजीत दिपके यांनी आंदोलनापूर्वीच ‘जेल भरो’ची भूमिका जाहीर केली होती. आंदोलनात सहभागी होणारे कार्यकर्ते पोलिसांच्या कारवाईला सामोरे जाण्यास तयार असल्याचे त्यांनी सांगितले होते. त्यामुळे शुक्रवारी दुपारपासून शिवाजी पार्कच्या गेट क्रमांक सहाजवळ कार्यकर्त्यांची गर्दी होऊ लागली. परिस्थिती नियंत्रणात ठेवण्यासाठी पोलिसांचा मोठा बंदोबस्त करण्यात आला होता. एका वृत्तानुसार, सुमारे ५०० पोलीस कर्मचारी परिसरात तैनात करण्यात आले होते. 

अभिजीत दिपके आंदोलनाच्या केंद्रस्थानी

या आंदोलनाचे नेतृत्व CJPचे संस्थापक अभिजीत दिपके यांनी केले. आंदोलनादरम्यान त्यांनी मुख्य निवडणूक आयुक्तांच्या राजीनाम्याची मागणी पुन्हा मांडली. निवडणूक आयोगाच्या कामकाजावर प्रश्न उपस्थित करत त्यांनी आंदोलन देशभर नेण्याची भूमिका व्यक्त केली. दिपके यांनी यापूर्वीही ज्ञानेश कुमार यांच्या राजीनाम्यासाठी देशव्यापी आंदोलनाची घोषणा केली होती. 

आंदोलनादरम्यान दिपके यांनी केंद्र सरकार आणि केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह तसेच पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्यावरही टीका केली. मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्यावरही त्यांनी भाष्य केले. त्यांच्या भाषणादरम्यान काही काळ माईक बंद पडला, त्यानंतर उपस्थित आंदोलकांनी घोषणाबाजी केली. आंदोलनात ज्ञानेश कुमार यांच्या राजीनाम्याच्या मागणीच्या घोषणा देण्यात आल्या. 

कलाकारांचीही उपस्थिती

शिवाजी पार्कमधील CJPच्या आंदोलनाला काही प्रसिद्ध कलाकार आणि सार्वजनिक व्यक्तींनी उपस्थिती लावली. ज्येष्ठ अभिनेते नसीरुद्दीन शाह, अभिनेत्री शबाना आझमी आणि गायक-संगीतकार विशाल ददलानी यांच्यासह काही व्यक्ती आंदोलनस्थळी आल्याचे वृत्त आहे. महात्मा गांधी यांचे पणतू तुषार गांधी यांचाही सहभाग असल्याचे वृत्त समोर आले आहे. 

शबाना आझमी यांनी आंदोलनस्थळी बोलताना मतदानाचा अधिकार हा संविधानाने दिलेला अधिकार असल्याचे सांगितले. त्यामुळे आंदोलनाला विविध क्षेत्रांतील व्यक्तींची उपस्थिती मिळाल्याचे दिसून आले.

रहिवाशांकडून आंदोलनावर आक्षेप

दरम्यान, शिवाजी पार्क परिसरातील काही रहिवाशांनी या आंदोलनाला विरोध केला. आंदोलनामुळे होणारा गोंगाट आणि ध्वनीप्रदूषण याचा परिसरातील नागरिकांना त्रास होऊ शकतो, असा आक्षेप घेण्यात आला. एका रहिवाशाने पोलिसांकडे तक्रारही केल्याचे वृत्त आहे. संबंधित रहिवाशांनी आंदोलनाला परवानगी नसल्याचा मुद्दा उपस्थित करत पोलिसांकडून योग्य कारवाईची मागणी केली. 

या मुद्द्यावर गीतकार जावेद अख्तर यांनीही सोशल मीडियावर प्रतिक्रिया दिली. शिवाजी पार्कमध्ये होणाऱ्या राजकीय कार्यक्रमांबाबतही रहिवाशांनी याच पद्धतीने आक्षेप घ्यावा, अशी भूमिका त्यांनी व्यक्त केली. मात्र हा त्यांचा वैयक्तिक प्रतिसाद असून आंदोलनाच्या कायदेशीर स्थितीवरील अधिकृत भूमिका म्हणून त्याकडे पाहता येणार नाही. 

आंदोलनाचा मुद्दा काय?

CJPकडून ज्ञानेश कुमार यांच्या राजीनाम्याची मागणी मतदार यादीच्या विशेष सखोल पुनरिक्षणाच्या (SIR) प्रक्रियेशी संबंधित प्रश्नांच्या पार्श्वभूमीवर करण्यात येत आहे. निवडणूक आयोगाच्या कामकाजात मतदारांची नावे वगळणे, समाविष्ट करणे आणि मतदार यादीतील बदलांबाबत प्रश्न उपस्थित करण्यात आले आहेत. विरोधकांनीही या मुद्द्यावर निवडणूक आयोगाच्या भूमिकेवर प्रश्न उपस्थित करत ज्ञानेश कुमार यांच्या राजीनाम्याची मागणी केली आहे. 

मात्र निवडणूक आयोगाने आयोगातील सदस्यांमध्ये मतभेद असल्याच्या चर्चेवर स्पष्टीकरण देताना बहुसदस्यीय घटनात्मक संस्थेमध्ये विविध मते, निरीक्षणे आणि सूचना मांडल्या जाणे ही प्रक्रियेचा भाग असल्याचे म्हटले आहे. SIRशी संबंधित निर्णय सर्व तीन निवडणूक आयुक्तांच्या मंजुरीने घेण्यात आल्याचे आयोगाने स्पष्ट केले आहे. त्यामुळे या संपूर्ण प्रकरणात CJP आणि इतर विरोधकांनी उपस्थित केलेले आरोप आणि निवडणूक आयोगाचे स्पष्टीकरण, दोन्ही बाजू महत्त्वाच्या आहेत. 

पुढील आंदोलनाचीही घोषणा

मुंबईतील आंदोलनानंतरही CJPने आंदोलन सुरू ठेवण्याची भूमिका घेतली आहे. अभिजीत दिपके यांनी ज्ञानेश कुमार यांनी राजीनामा न दिल्यास देशभरातील तरुणांना दिल्लीकडे मोर्चा वळवण्याचे आवाहन केले. त्यांनी पुढील काळात आंदोलन अधिक व्यापक करण्याचा इशाराही दिला आहे. 

दरम्यान, मुंबईतील आंदोलनाच्या पार्श्वभूमीवर पोलिसांनी दाखल केलेल्या गुन्ह्यात अभिजीत दिपके यांच्यासह सुमारे ५०० CJP सदस्यांचा समावेश असल्याचे वृत्त आहे. या कारवाईनंतर संबंधित व्यक्तींवर कोणती कलमे लावण्यात आली आहेत, त्यांना नोटिसा बजावण्यात येतात का आणि पुढील तपासाची दिशा काय असेल, याकडे लक्ष लागले आहे. आंदोलन विनापरवानगी झाल्याचा पोलिसांचा मुद्दा आणि आंदोलनाचा घटनात्मक अधिकार असल्याचा आयोजकांचा दावा, यामुळे या प्रकरणाची पुढील कायदेशीर प्रक्रिया महत्त्वाची ठरणार आहे.