समृद्धी महामार्गावर प्रवाशांसाठी महत्त्वाची बातमी! ७ सप्टेंबरपर्यंत वाहतुकीत बदल; ‘या’ वेळेत एक तास वाहतूक बंद

नाशिक : हिंदूहृदयसम्राट बाळासाहेब ठाकरे महाराष्ट्र समृद्धी महामार्गावरून प्रवास करणाऱ्या वाहनधारकांसाठी महत्त्वाची सूचना समोर आली आहे. महाराष्ट्र राज्य रस्ते विकास महामंडळाकडून (MSRDC) या महामार्गावर ‘इंटेलिजंट ट्रॅफिक मॅनेजमेंट सिस्टीम’ (ITMS) अंतर्गत विविध अत्याधुनिक यंत्रणा उभारण्याचे काम सुरू आहे. या प्रकल्पाचा एक भाग म्हणून महामार्गावर गॅन्ट्री उभारणी तसेच सीसीटीव्ही कॅमेरे बसविण्याचे काम हाती घेण्यात आले आहे.

या कामासाठी ३१ ऑगस्ट ते ७ सप्टेंबरदरम्यान सिन्नर इंटरचेंज ते इगतपुरी इंटरचेंज या मार्गावर टप्प्याटप्प्याने वाहतूक ब्लॉक घेण्यात येणार आहे. त्यामुळे या कालावधीत समृद्धी महामार्गावरून प्रवास करणाऱ्या वाहनधारकांनी संबंधित वेळापत्रकाची नोंद घेऊन प्रवासाचे नियोजन करणे आवश्यक आहे. ठरावीक वेळेत संबंधित दिशेची वाहतूक सुमारे एका तासासाठी पूर्णपणे बंद ठेवण्यात येणार असून, वाहनचालकांना पर्यायी मार्गांचा वापर करावा लागू शकतो.

कोणत्या दिवशी आणि कोणत्या मार्गावर वाहतूक बंद?

महामार्ग पोलिसांकडून आवश्यक परवानगी मिळाल्यानंतर MSRDCने वाहतूक ब्लॉकचे वेळापत्रक निश्चित केले आहे. त्यानुसार पहिल्या टप्प्यात सिन्नर इंटरचेंज ते भरवीर इंटरचेंज या दरम्यान वाहतूक बंद ठेवण्यात येणार आहे.

३१ ऑगस्ट, १ सप्टेंबर आणि २ सप्टेंबर या तीन दिवसांत पुढीलप्रमाणे वाहतुकीत बदल करण्यात येणार आहे.

• दुपारी १२ ते १ वाजेपर्यंत: मुंबईच्या दिशेने जाणारी वाहतूक बंद
• दुपारी ३ ते ४ वाजेपर्यंत: नागपूरच्या दिशेने जाणारी वाहतूक बंद

या वेळेत गॅन्ट्री उभारणी आणि सीसीटीव्हीशी संबंधित कामे करण्यात येणार असल्याने संबंधित दिशेने वाहनांची वाहतूक थांबवण्यात येईल.

दुसऱ्या टप्प्यात भरवीर ते इगतपुरीदरम्यान ब्लॉक

ITMS प्रकल्पातील कामाचा दुसरा टप्पा भरवीर इंटरचेंज ते इगतपुरी इंटरचेंज या मार्गावर होणार आहे. या टप्प्यातही प्रवाशांना ठरावीक वेळेत वाहतूक बंदीचा सामना करावा लागणार आहे.

४, ५ आणि ७ सप्टेंबर रोजी या मार्गावर वाहतुकीत बदल करण्यात येणार आहेत.

• दुपारी १२ ते १ वाजेपर्यंत: मुंबई दिशेने जाणारी वाहतूक बंद
• दुपारी ३ ते ४ वाजेपर्यंत: नागपूर दिशेने जाणारी वाहतूक बंद

अशा प्रकारे दोन्ही टप्प्यांमध्ये संबंधित दिशेची वाहतूक दररोज एका तासासाठी बंद ठेवली जाणार आहे. काम पूर्ण झाल्यानंतर संबंधित मार्गावरील वाहतूक पुन्हा सुरळीत करण्यात येईल.

महत्त्वाचे : ३१ ऑगस्ट ते ७ सप्टेंबरदरम्यान समृद्धी महामार्गावर प्रवास करणाऱ्या वाहनधारकांनी वाहतूक ब्लॉकच्या वेळा लक्षात घेऊनच प्रवासाचे नियोजन करावे.

प्रवाशांना MSRDCचे आवाहन

समृद्धी महामार्गावर मोठ्या प्रमाणात वाहनांची वर्दळ असते. त्यामुळे अचानक वाहतूक बंद झाल्यास वाहनधारकांची गैरसोय होऊ शकते. ही परिस्थिती टाळण्यासाठी प्रवाशांनी शक्य असल्यास ब्लॉकच्या वेळेपूर्वी किंवा वेळेनंतर प्रवासाचे नियोजन करावे, असे आवाहन MSRDCकडून करण्यात आले आहे.

वाहतूक ब्लॉकच्या काळात वाहनधारकांना आवश्यकतेनुसार पर्यायी मार्गांचा वापर करावा लागू शकतो. त्यामुळे प्रवासाला निघण्यापूर्वी संबंधित मार्गावरील वाहतूक परिस्थितीची माहिती घेणे आणि अतिरिक्त वेळ राखून ठेवणे वाहनधारकांसाठी फायदेशीर ठरणार आहे.

नेमके गॅन्ट्री उभारणीचे काम काय?

समृद्धी महामार्गावर ITMS प्रकल्पांतर्गत अत्याधुनिक वाहतूक व्यवस्थापन यंत्रणा उभारली जात आहे. यासाठी महामार्गावर विविध ठिकाणी गॅन्ट्री उभारण्यात येत आहेत. या गॅन्ट्रीवर सीसीटीव्ही कॅमेरे आणि वाहतूक निरीक्षणाशी संबंधित उपकरणे बसविण्यात येणार आहेत.

गॅन्ट्री आणि कॅमेऱ्यांच्या माध्यमातून महामार्गावरील वाहनांच्या हालचालींवर अधिक प्रभावीपणे लक्ष ठेवता येणार आहे. अपघात झाल्यास त्याची माहिती नियंत्रण कक्षापर्यंत वेगाने पोहोचवणे, वाहतुकीतील अडथळे ओळखणे आणि नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या वाहनांवर लक्ष ठेवणे यासाठी ही यंत्रणा उपयुक्त ठरणार आहे.

ITMS म्हणजे नेमके काय?

‘इंटेलिजंट ट्रॅफिक मॅनेजमेंट सिस्टीम’ म्हणजेच ITMS ही आधुनिक तंत्रज्ञानावर आधारित वाहतूक व्यवस्थापन प्रणाली आहे. महामार्गावरील वाहतूक अधिक सुरक्षित आणि शिस्तबद्ध करण्याबरोबरच अपघातांचे प्रमाण कमी करण्यासाठी या प्रणालीचा वापर केला जातो.

MSRDCकडून मुंबई-पुणे एक्स्प्रेसवे आणि हिंदूहृदयसम्राट बाळासाहेब ठाकरे महाराष्ट्र समृद्धी महामार्ग या महत्त्वाच्या मार्गांवर ITMS प्रणाली कार्यान्वित करण्यात आली आहे. या प्रणालीमध्ये कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI), हाय-डेफिनिशन सीसीटीव्ही कॅमेरे, विविध प्रकारचे सेन्सर्स आणि नियंत्रण कक्ष यांचा समन्वय साधला जातो.

समृद्धी महामार्गावरही ठरावीक अंतरावर दिवस-रात्र स्पष्टपणे चित्रण करू शकणारे कॅमेरे बसविण्याचे काम सुरू आहे. या कॅमेऱ्यांच्या मदतीने महामार्गावरील वाहनांच्या हालचालींचे निरीक्षण केले जाईल.

वाहतूक नियमांचे उल्लंघनही कॅमेऱ्यात होणार कैद

ITMSची एक महत्त्वाची वैशिष्ट्ये म्हणजे वाहतूक नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या वाहनांवर तंत्रज्ञानाच्या माध्यमातून नजर ठेवणे. या प्रणालीद्वारे १७ हून अधिक प्रकारच्या वाहतूक नियमभंगांची नोंद घेण्याची क्षमता असल्याचे सांगितले जाते.

यामध्ये वाहनाचा अतिवेग, चुकीच्या लेनमधून वाहन चालवणे, बेकायदेशीर पार्किंग, वाहन चालवताना मोबाइल फोनचा वापर, सीट बेल्ट न लावणे यांसारख्या नियमभंगांचा समावेश आहे.

कॅमेरे आणि AI आधारित प्रणालीच्या मदतीने नियमभंगाची नोंद झाल्यानंतर संबंधित वाहनाची माहिती पुढील कारवाईसाठी पाठवली जाऊ शकते. महामार्ग पोलिस आणि प्रादेशिक परिवहन विभागाच्या (RTO) माध्यमातून ऑनलाइन दंडाची प्रक्रिया राबवली जाते.

अपघात रोखण्यास मदत होणार

समृद्धी महामार्गाची लांबी आणि वाहनांचा वेग लक्षात घेता वाहतूक व्यवस्थापन हे मोठे आव्हान आहे. महामार्गावर अपघात झाल्यास मदतकार्य लवकर सुरू होणे अत्यंत महत्त्वाचे असते. अशा परिस्थितीत ITMS प्रणालीमुळे नियंत्रण कक्षाला महामार्गावरील परिस्थितीची माहिती जलद मिळण्यास मदत होऊ शकते.

वाहतुकीवर सातत्याने देखरेख, नियमभंगाची नोंद, अपघात किंवा अडथळ्यांची माहिती आणि वाहतूक व्यवस्थापन यामुळे महामार्गावरील सुरक्षा व्यवस्था अधिक सक्षम करण्याचा प्रयत्न या प्रकल्पातून केला जात आहे.

प्रवासापूर्वी वेळापत्रक लक्षात ठेवा

समृद्धी महामार्गावर सुरू असलेल्या ITMSच्या कामामुळे काही दिवस ठरावीक वेळेत वाहतूक बंद राहणार आहे. त्यामुळे ३१ ऑगस्ट, १, २, ४, ५ आणि ७ सप्टेंबर या तारखांना सिन्नर, भरवीर आणि इगतपुरी परिसरातून प्रवास करणाऱ्या वाहनधारकांनी विशेष काळजी घेणे आवश्यक आहे.

MSRDCने प्रवाशांना वाहतूक ब्लॉकच्या वेळा लक्षात घेऊन प्रवासाचे नियोजन करण्याचे आवाहन केले आहे. वाहतूक बंदीच्या कालावधीत पर्यायी मार्गांचा वापर करणे तसेच प्रवासासाठी अतिरिक्त वेळ राखून ठेवणे, यामुळे संभाव्य गैरसोय टाळता येऊ शकते.