“कॅप्टन स्मित मच्छार हे खरे हिरो”; फ्लायदुबई विमानातील थरारक प्रसंगात भारतीय वैमानिकाने वाचवले शेकडो प्रवाशांचे प्राण

खालील बातमी दिलेल्या लोकसत्ता वृत्ताचा आधार घेऊन, उपलब्ध अधिकृत/विश्वसनीय वृत्तांतांतील तपशील पडताळून प्रकाशनयोग्य स्वरूपात मांडली आहे.

“कॅप्टन स्मित मच्छार हे खरे हिरो”; फ्लायदुबई विमानातील थरारक प्रसंगात भारतीय वैमानिकाने वाचवले शेकडो प्रवाशांचे प्राण

सहवैमानिकासोबत कॉकपिटमध्ये संघर्ष; गंभीर जखमी असूनही विमानावरील नियंत्रण मिळवण्यात मदत, ताबूक येथे आपत्कालीन लँडिंग

नवी दिल्ली : दुबईहून तेल अवीवकडे जाणाऱ्या फ्लायदुबईच्या विमानात उड्डाणादरम्यान घडलेल्या थरारक घटनेत भारतीय कॅप्टन स्मित मच्छार यांनी दाखवलेल्या धैर्यामुळे मोठी दुर्घटना टळली. कॉकपिटमध्ये दोन वैमानिकांमध्ये झालेल्या संघर्षादरम्यान कॅप्टन मच्छार गंभीर जखमी झाले. मात्र, जखमी अवस्थेतही त्यांनी परिस्थिती हाताळत कॉकपिटचा दरवाजा उघडण्यास आणि हल्लेखोरावर नियंत्रण मिळवण्यास इतरांना मदत केली. त्यानंतर विमानाचे सौदी अरेबियातील ताबूक येथे आपत्कालीन लँडिंग करण्यात आले.

या घटनेनंतर पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी कॅप्टन स्मित मच्छार यांचे कौतुक केले. “कॅप्टन मच्छार हे खरे हिरो आहेत,” असे म्हणत मोदी यांनी त्यांच्या धैर्याचे वर्णन केले. गंभीर जखमी असूनही इतरांचे प्राण वाचवण्यासाठी त्यांनी दाखवलेल्या धैर्यामुळे शेकडो प्रवाशांचे प्राण वाचले आणि मोठी दुर्घटना टळली, असे मोदी यांनी ‘एक्स’वरील पोस्टमध्ये म्हटले. कॅप्टन मच्छार लवकर बरे व्हावेत, अशी प्रार्थनाही त्यांनी केली. 

नेमके काय घडले?

फ्लायदुबईचे FZ1073 हे बोईंग 737 विमान दुबई आंतरराष्ट्रीय विमानतळावरून तेल अवीवमधील बेन गुरियन विमानतळाकडे निघाले होते. विमानात सुमारे १७४ प्रवासी होते. उड्डाण सुरू असताना कॉकपिटमध्ये कॅप्टन आणि सहवैमानिक यांच्यात संघर्ष झाला. उपलब्ध वृत्तांनुसार, सहवैमानिकाने कॅप्टन मच्छार यांच्यावर चाकूने हल्ला केला. या संघर्षादरम्यान विमानाची उंचीही वेगाने कमी झाली आणि आपत्कालीन संकेत देण्यात आले. 

इस्रायली पंतप्रधान बेंजामिन नेतन्याहू यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, एका वैमानिकाने दुसऱ्या वैमानिकावर हल्ला करून विमानाच्या नियंत्रणात अडथळा आणण्याचा प्रयत्न केल्याचे संकेत मिळाले. या संघर्षात कॅप्टन मच्छार जखमी झाले. परिस्थिती गंभीर असतानाही त्यांनी विमानावरील नियंत्रण कायम ठेवण्यासाठी प्रयत्न केले. कॉकपिटचा दरवाजा उघडल्यानंतर केबिन क्रू आणि प्रवाशांना हल्लेखोरावर नियंत्रण मिळवणे शक्य झाले. 

विमानाने त्यानंतर मार्ग बदलून सौदी अरेबियातील ताबूक विमानतळाकडे धाव घेतली. तेथे विमानाचे सुरक्षित आपत्कालीन लँडिंग करण्यात आले. कॅप्टन मच्छार आणि सहवैमानिकाला उपचारासाठी रुग्णालयात दाखल करण्यात आले. कॅप्टन मच्छार यांची प्रकृती स्थिर असल्याचे वृत्त असून त्यांच्यावर ताबूक येथे उपचार सुरू आहेत. भारतीय दूतावास त्यांच्या प्रकृतीवर लक्ष ठेवून असून कुटुंबीयांच्या संपर्कात असल्याचे लोकसत्ताने दिलेल्या वृत्तात नमूद करण्यात आले आहे. 

“स्मित मच्छार हे खरे हिरो” : मोदी

या घटनेनंतर पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी कॅप्टन मच्छार यांच्या धैर्याचे कौतुक केले. “सर्वात मोठ्या संकटाचा सामना करताना आणि स्वतः गंभीर जखमी झालेले असतानाही त्यांनी इतरांचे प्राण वाचवण्यासाठी अपार धैर्य आणि दृढनिश्चय दाखवला,” असा आशय मोदी यांच्या पोस्टमध्ये आहे. त्यांच्या शौर्यामुळे शेकडो प्रवाशांचे प्राण वाचले आणि मोठी दुर्घटना टळली, असेही त्यांनी म्हटले. 

इस्रायलचे पंतप्रधान बेंजामिन नेतन्याहू यांनीही कॅप्टन मच्छार यांचे कौतुक केले. त्यांच्या मते, चाकूच्या हल्ल्यात गंभीर जखमी झाल्यानंतरही मच्छार यांनी प्रतिकार केला आणि कॉकपिटचा दरवाजा उघडून इतरांना हल्लेखोरावर नियंत्रण मिळवण्याची संधी दिली. त्यामुळे विमानातील प्रवाशांचा जीव वाचला. नेतन्याहू यांनी त्यांच्या लवकर आणि पूर्ण बरे होण्यासाठी शुभेच्छा दिल्या. 

अनुभवी वैमानिक

कॅप्टन स्मित मच्छार हे अनुभवी भारतीय वैमानिक आहेत. उपलब्ध माहितीनुसार, ते जून २०२२ पासून फ्लायदुबईच्या बोईंग 737 ताफ्यात कॅप्टन म्हणून कार्यरत आहेत. त्याआधी त्यांनी स्पाईसजेटमध्ये सुमारे ११ वर्षे सेवा बजावली. स्पाईसजेटमध्ये ते वरिष्ठ कमांडर तसेच लाइन ट्रेनिंग कॅप्टन म्हणूनही कार्यरत होते. इतर वैमानिकांना प्रशिक्षण देण्याचा अनुभवही त्यांच्या कारकिर्दीत आहे. 

मच्छार यांच्या उपलब्ध व्यावसायिक प्रोफाइलनुसार, बोईंग 737-800 तसेच 737 MAX मालिकेतील विमानांवर त्यांनी हजारो तासांचे उड्डाण केले आहे. त्यांच्या एकूण उड्डाण अनुभवाचा आकडा ९,७५० तासांपेक्षा अधिक असल्याचे वृत्त आहे. 

घटनेचा तपास सुरू

फ्लायदुबईने विमानात वैमानिकांमध्ये घटना घडल्याची पुष्टी केली असून विमान ताबूक येथे सुरक्षित उतरल्याचे सांगितले आहे. मात्र, कॉकपिटमध्ये संघर्ष नेमका कशामुळे झाला आणि सहवैमानिकाने विमानाच्या नियंत्रणावर ताबा मिळवण्याचा प्रयत्न का केला, याबाबतचा तपास सुरू आहे. सौदी अधिकाऱ्यांनी संशयिताला ताब्यात घेतल्याचे वृत्त आहे. 

विमानातील सर्व प्रवासी सुरक्षित असल्याचे उपलब्ध वृत्तांतांमध्ये नमूद करण्यात आले आहे. उड्डाणादरम्यान कॉकपिटमध्ये घडलेल्या या गंभीर घटनेने विमानाच्या सुरक्षिततेबाबत अनेक प्रश्न उपस्थित झाले असले, तरी घटनेचे नेमके कारण आणि संपूर्ण घटनाक्रम तपास पूर्ण झाल्यानंतरच स्पष्ट होणार आहे.

दरम्यान, गंभीर जखमी अवस्थेतही विमानातील प्रवाशांच्या सुरक्षेला प्राधान्य देत कॅप्टन स्मित मच्छार यांनी केलेल्या प्रयत्नांची देश-विदेशात चर्चा होत आहे. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि इस्रायलचे पंतप्रधान नेतन्याहू यांनी त्यांच्या धैर्याचे केलेले कौतुक या घटनेचे आंतरराष्ट्रीय पातळीवरील गांभीर्य अधोरेखित करते.